سه شنبه 15 مهر 1393

زبان مادری

   نوشته شده توسط: کیامرث بخشی زاده    

سلام.

مسئله ای که خیلی از ما قشقایی ها را امروزه ناراحت و رنجور می نماید، مسئله ی از بین بردن هویت قشقایی و زبان مادری از فرزندان ایل ماست.

بسیاری از ما دیده ایم که چند سالیست برخی از مادران و دختران ایل، با فرزندانشان ابتدا شروع به فارسی صحبت کردن می نمایند و آنها را از یاد گرفتن زبان مادریشان محروم می کنند.. البته دلایلی هم برای این رفتار خود دارند. ما این افراد را به دو دسته تقسیم می کنیم:

افراد دسته ی اول: این افراد می گویند بچه باید فارسی حرف بزند تا بتواند با دوستانش صحبت کند. یا اینکه باید فارسی صحبت کند تا مثلا وقتی به تماشای تلویزیون نشست، زبانی که در برنامه های کودک استفاده می شود را متوجه شود یا مثلا وقتی کودک در مکانی گم شد، بتواند با حرف زدن بدین زبان مشخصات خود را ارائه نماید و.... .

افراد دسته ی دوم: این افراد هم در کمال بی هویتی یادگیری زبان ترکی قشقایی را به کودکشان نوعی بدبختی و بی فرهنگی تلقی می کنند و در عوض یادگیری فارسی را نوعی فرهنگ و به اصطلاح کلاس به حساب می آورند!

البته ما منکر ادعاهای افراد دسته ی اول نیستیم. مواردی که مطرح می نمایند، تقریبا مورد پذیرش می باشد. ولی نکته ای که اینجا مطرح است اینست که نباید اولین زبانی که با فرزند تکلم می شود، زبانی غیر از ترکی قشقایی باشد. بنا بر گفته ی روانشناسان کودکان تا سن 3تا4 سالگی، با هر زبانی که یاد گرفته اند، در آینده با آن زبان صحبت می کنند. ممکن است بعدها زبان ترکی را نیز یاد بگیرند ولی با آن زبان تکلم نمی نمایند!

پس بهترین کار اینست که ابتدا تا سن 4 سالگی با زبان مادری(ترکی قشقایی) با کودکان صحبت کرد و آن را آموزش داد. بعد از آن برای رفع مشکلات احتمالی فوق زبان فارسی را هم می توان به آنها یاد داد.

البته این را هم باید اضافه کنیم که خود ما در دوران کودکی، هیچگاه فارسی را صرفا از مادرانمان یاد نگرفتیم، بلکه با عوامل محیطی نظیر بازی با دوستان فارس زبان، تماشای تلویزیون، مدرسه و.... رفته رفته و با هیچ مشکلی این زبان را فرا گرفتیم.

در خصوص ادعاهای افراد دسته ی دوم که از فرهنگ و هویتشان فرار می کنند، باید علل این حرفها را ریشه یابی کرد و سپس آنها را برایشان تبیین نماییم.

برخی فکر می کنند که ترکی یک گویش به شمار می رود و تعداد افرادی که به این زبان صحبت می کنند افراد زیادی نیستند.

در پاسخ باید گفت که بنا بر مستنداتی زبان ترکی سومین و یا پنجمین زبان قانونمند دنیا به شمار می رود و متکلمین این زبان بیش از 250 میلیون نفر هستند. زبان ترکی زبان رسمی هفت کشور ترکیه، آذربایجان، ازبکستان، قبرس، ترکمنستان، قرقیزستان و قزاقستان و 12 جمهوری خودمختار مانند داغستان، یاقوتستان، قره قالپاقستان، سینگ کیانگ یا ترکستان شرقی، کاباردینو و...در سراسر جهان است.

همچنین باید افتخارات و مفاخر بزرگ این ایل را در کشور و جهان (مبارزه با انگلیسی ها، مفاخری مانند آیت اله جهانگیرخان قشقایی استاد مراجع بزرگ تقلید، استاد بهمن بیگی، میرزا ماذون قشقایی، صولت الدوله قشقایی و..) معرفی نمود تا عظمت این ایل بیشتر آشکار گردد. مثلا همینکه کشوری مانند ژاپن نام یکی از بهترین اتومومبیل های خود را به خاطر دلاوری ها و شجاعت ایل قشقایی در زمان مبارزه با اجنبی ها، قشقایی می گذارد، خود بر این ادعا صحه می گذارد. و یا صنایع دستی و لباس این ایل که در سطح جهان حائز رتبه های برتر بوده و گلیم قشقایی در سازمان یونسکو ثبت جهانی می شود. و 1500 شهیدی که این ایل تقدیم اسلام و انقلاب و میهن کرده و... .

اگر این موارد تبیین شوند، مسلما بزرگی و شکوه ایل در همه ی ادوار تاریخ نیز ثابت می شود و آنگاه همه بر قشقایی بودن خودشان می بالند و بدان هویت افتخار می کنند.

اینک وظیفه ی ما اینست که زبان و فرهنگی که میراث اجدادمان بوده و حال به نزد ما رسیده، از آن پاسداری کنیم و این امانت ارزشمند را تحویل نسلهای بعد از خودمان نماییم. چراکه زبان ما هویت و خانه ی وجود ماست و تاریخ ما، بسته ی به زبان ماست.

در پایان به سخن برخی از بزرگان در رابطه با زبان مادری اشاره می نماییم:

گاندی: دیل و ادبیاتین اوخویوب بیلمین انسان، تاریخین بیلمز، و تاریخین بیلمینین گلجه یی اولماز.

گادامر : ”زبان همچون جهان هر دو پیش از ما وجود داشته اند و ما درآنها زاده می شویم ،هیچ یک تازه نیستند”

نلسون ماندلا:اگر با فردی با زبانی که می فهمد صحبت کنید حرفتان به مغزش میرسد, اما اگر با او به زبان مادریش صحبت شود حرفتان بر دلش می نشیند.

هایدگر: زبان مادری را قلب احساس و الهام است بنابراین کسانی که با زبان مادری در می افتند در واقع با عمیق ترین جنبه روح مبارزه می نمایند و در آخر نیز سر شکسته خواهند شد.

شریعتی : « وقتی یك روشنفكر با « خویشتن» می‌گسلد و این خویشتن عبارت از تاریخ و فرهنگ و سنت و زبان و ادب و محتوای معنوی وجودی ملت یعنی ملیت وی است و ناچار، خلاء وجودی خود را با محتوای فرهنگی دیگری پر می‌كند، انسانی بیگانه با خویش می‌شود و این « غیر» همچون «جن» درماهیت و شخصیت ملی او رسوخ و حلول می‌نماید و آنگاه او عوضی حرف می‌زند و عوضی نظریه می‌دهد و راه را هم عوضی انتخاب می‌كند و عوضی عمل می‌كند. چون به تعبیر عامیانه، اما پرمعنی، او به راستی یك « آدم عوضی است».

سیدجمالدین اسدآبادی : هر ملتی كه زبان خود را فراموش كند تاریخ خود را گم كرده است و عظمت خویش را از دست داده است و برای همیشه در بندگی و اسارت باقی خواهد ماند.

استاد مطهری: هرفرهنگی و تمدنی اگر بخواهد زنده بماند باید زبانش زنده بماند. اگر زبانش بمیرد خودش مرده است.

دیالكتیك سوردل : استعمارگران برای نابودی زبانهای مادری همانا از دیالكتیك سوردل استفاده كردند. طبق این دیالکتیک، وقتی كه بچه را، مادرش می‌زند، دعوا و تهدیدش می‌كند، ناراحت است و برای اینكه از حمله مادر در امان بماند، به خود مادر پناه می‌برد، این دیالكتیک سوردل است كه زبان و یا نژاد حاكم، برای اینكه قوم و ملت یا آدمی را به زیر مهمیز قدرت و تسلط خودش بكشد، تحقیرش می‌كند و به قدری زبانش، فرهنگش را، مذهبش را، ایمانش را، آداب‌اش را، فكر‌اش را، شخصیت‌هایش را، گذشته‌اش را همه چیزاش را تحقیر می‌كند. او برای اینكه از مسیرهایی كه بوسیله آنها تحقیر می ‌شود، فرار ‌كند به دامن خود او پناه می‌برد. (خودآگاهی- استعمار- دكتر علی شریعتی ص 32-31).

: " سازمان یونسكو كسی كه نتواند به زبان مادری خود بنویسد و بخواند بیسواد محسوب می‌شود."

نظریه ی جامعه شناسان : "زبان مادری با شیر مادر در جان شده و با مرگ از تن بیرون می‌رود و تحمیل زبان دیگر به كودكی كه تازه شروع به حرف زدن نموده جنایت محسوب می‌شود.

هایدیگر: "اگر زبان ملّتی از بین برود آن ملّت هم از صحنه هستی خارج شده است."

میلان كوندرا : "نخستین گام برای از میان برداشتن یک ملت، پاک كردن حافظه آن است. باید كتابهایش را، فرهنگش را، زبانش را از میان برد. باید كسی را واداشت كه كتابهای تازه‌ای برای او بنویسد ، فرهنگ جدیدی را جعل كند و بسازد، تاریخ و زبان جدیدی را اختراع كند، كوتاه زمانی بعد ملت آنچه هست و آنچه بوده را فراموش می‌كند. دنیای اطراف همه چیز را با سرعت بیشتری فراموش می‌كند."

ماهاتما گاندی : "کسی که زبان و ادبیاتش را نخوانده باشد، تاریخش را نخواهد دانست و آن کس که تاریخش را نداند آینده‌ای ندارد.

پروفسور حسابی: "نه سبزم نه قرمز ، زبان مادری‌ام را یاد بگیرم، برایم کافیست."

مثل فرانسوی : "کسی که زبان مادریش را نمیداند و یاد نگرفته باشد وحشی است."

ابن خلدون : "وقتی ملت بزرگی اسیر ملتی کوچکتر از خود میشود، خود را فراموش میکند."

ویتگنشتاین فیلسوف جهان معاصر : "زبان من جهان من است و جهان من زبان من."

هومنل دانشمند بزرگ آلمانی : "اگر میخواهید بدانید زبان اولین تمدن بشریت چه و چگونه بوده است اكنون به زبان تركی آذربایجانی بنگرید."

جورج برادون : "اگر پدران و مادران معتقد باشند و بدانند زبان آنها مهم و ارزشمند است، با زبان خود با بچه هایشان صحبت می‌كنند."

امه سه رز شاعر سیاهپوست : "هر فرهنگی برای اینكه شكفته شود. نیاز به چارچوبی دارد و به ساختمانی كه زبان را می‌توان دراین چهارچوب قرار داد."

جان استوارات: "اگر استعمار بخواهد كه ملتی را وابسته خود سازد نخست سراغ هویت و زبان آنها می‌رود، اگر ملتی فرهنگ (زبان و نژاد و ...) خود را از دست بدهد و استحاله و آسیمیله شود."

نظریه استعماری هیتلری : "بطور كلی برای معدوم و منقرض ساختن یک ملت با تمامی عقاید و فرهنگ مربوطش تنها كافی است زبان آن ملت و قوم از بین برده شود!"

پرفسور زهتابی : زبان تركی(زبان التصاقی) باستانی ترین و یكی از پرنفوذترین زبانهای دنیا می باشد و دارای ویژگی های منحصر به فردی است كه آن را از سایر زبانهای دنیا متما ی می كند . زبانهای التصاقی باستانی از حد تصورند و جمعیتی عظیم را درآسیا، آفریقا، اروپا، اقیانوسیه و آمریكا را تشكیل می دهند.التصاق زبانها (زبان تركی باستان) در اثر مهاجرتهای تاریخی در سایر نقا ط دنیا این زبان را منتشر نمودند و حتی با عبور از مشرق زمین به امریك ا رفته و تمدن بومی اصیل آمریكایی قبل از اروپائیان را بنیان گذاری نمودند كه غالبا از آنها به عنوان سرخ پوستان یاد می شود و به گفته ی محققین آمریكایی و اروپایی 80% نامهای مناطق آلاسكای كنونی تركی می باشد
دانشمند بزرگ آلمانی- هومنل : جهان زبان تركی زبان اولین تمدن بشریت می باشد .اگر میخواهید بدانیدزبان اولین تمدن بشریت چه و چگونه بوده است اكنون به زبان تركی آذربایجانی بنگرید .

لبروت سورل : دو چیز در دنیا برای ما مشخص نشد قطبهای جغرافیایی و تاریخ تركها .

ضرب المثل فرانسوی: كسی كه زبان مادری خود را نداند وحشی است.





‌‌

منابع:

http://elkamez.blogfa.com


ساخت وبلاگ در میهن بلاگ

شبکه اجتماعی فارسی کلوب | اخبار کامپیوتر، فناوری اطلاعات و سلامتی مجله علم و فن | ساخت وبلاگ صوتی صدالاگ | سوال و جواب و پاسخ | رسانه فروردین، تبلیغات اینترنتی، رپرتاژ، بنر، سئو